> obwód brzeski > rejon stoliński > wieś Horodna
Horodna. Cerkiew Św. Trójcy

Horodna - zabytki | zdjęcia

Pierwsza pisemna wzmianka: 1448

Możliwe warianty:
Horodna Haradnaja Gorodnaja Gorodnaya Horodnaja Horodnaya Gorodna

Współrzędne geograficzne:
51 52'7.58"N, 26 29'47.22"E

Co warto zobaczyć:

Historia Horodny

Niewielkie dziś Horodno ma wczesnośredniowieczną metrykę, bowiem wymieniane było w XII wieku jako stolica udzielnego księstwa, rozciągającego się między Styrem a Horyniem. Późniejsze dokumenty milczą o księstwie horodneńskim, które prawdopodobnie weszło w skład księstwa pińskiego. Następne wzmianki o Horodnie pochodzą z 1448 roku. W 1579 roku król Stefan Batory nadał miejscowości magdeburskie prawa miejskie i typowo poleski herb, przedstawiający łosia.

Podczas wojen kozackich w latach 1648-1651 miasto zostało spalone przez Tatarów, którzy zagarnęli w jasyr 700 mieszczan. Do końca I Rzeczypospolitej Horodno wchodziło w skład powiatu pińskiego województwa brzeskiego, a po rozbiorach znalazło się w granicach powiatu pińskiego guberni mińskiej. Władze zaborcze nie uznały praw miejskich i zamieniły dotychczasowych mieszczan w chłopów pańszczyźnianych. Horodnianie gwałtownie protestowali i odwoływali się do sądów. Po wieloletnim procesie zdołali osiągnąć tylko tyle, że zamieniono ich we włościan kazionnych, czyli nienależących do konkretnego właściciela, lecz do skarbu państwa.

Na początku XX wieku Horodno liczyło ponad 6700 mieszkańców i należało do największych osad na Polesiu. Po I wojnie światowej liczba ludności zmniejszyła się o połowę i wynosiła w latach trzydziestych 3700 osób. Zapewne był to skutek zarządzonej przez władze rosyjskie w 1915 roku ewakuacji, z której wielu mieszkańców już nie powróciło. Dalsze zmniejszenie ludności przyniosła II wojna światowa, przede wszystkim na skutek przeprowadzonej przez hitlerowców eksterminacji Żydów, którzy stanowili ponad połowę mieszkańców miasteczka. Obecnie Horodno liczy 1600 mieszkańców i położone jest w rejonie stolińskim obwodu brzeskiego, w pobliżu granicy z Ukrainą.

Miasteczko o typowo wiejskiej, drewnianej zabudowie rozłożyło się wokół niewielkiego jeziora Horodno, zwanego też Tatarskie Stojło, pośród lasów i rozległych bagien zwanych Błotem Moroczno.

O 2 km na północny wschód od miasteczka, przy końcu piaszczystej grzędy w uroczysku Zamkowiszcze, znajduje się porośnięte lasem grodzisko prawdopodobnie pozostałość średniowiecznego grodu książęcego. Zachowały się fragmenty wałów i rowów, w pobliżu odkryto ślady osady z tego samego okresu.

Już od XV wieku tradycyjnym zajęciem mieszkańców było garncarstwo, które kwitło dzięki znacznym pokładom glinki kaolinowej znajdującym się w najbliższej okolicy. Do dziś Horodno pozostaje największym i najbardziej znanym ośrodkiem garncarskim na Polesiu, choć wielkość produkcji jest znacznie mniejsza niż przed wojną. Wyroby z Horodna odznaczją się pięknem i harmonią kształtów oraz zastosowaniem oryginalnych polew i motywów zdobniczych.

Grzegorz Rąkowski
Czar Polesia, Rewasz, Pruszków 2001
(A.O.)

Horodna. : Zabytki i atrakcje | zdjęcia

Horodna.  Cerkiew Św. Trójcy

Horodna. Cerkiew Św. Trójcy (XVIII, 1930-x) Foto © | 2006