> Гродзенская вобласць > Навагрудскі раён > горад Навагрудак
Навагрудак. Царква Святых Барыса й Глеба

Навагрудак - фота і помнікі

Гісторыя Навагрудка

Навагрудак (ці Наваградак) нароўні з Полацкам - калыска беларускай дзяржавы. Адпаведна з археалагічнымі дадзенымі, паселішча ўзнікла ў Х ст. Некаторыя аўтары гавораць аб наваградскім князі Ізяславе, які быццам княжыў там у 1227 г.

У другой палове XIII ст. Наваградак — сталіца Вялікага княства Літоўскага. Менавіта тут князь Міндоўг у 1252 г. быў каранаваны і атрымаў тытул караля. У настунныя дзесяцігоддзі горад становіцца прадметам спрэчак паміж галіцкімі князямі і Вялікім княствам Літоўскім. Пасля 1268 г. ён губляе гэты сталіцы, які нераходзіць да Трок, а з 1323 г. — да Вільні. У 1278 г. татары беспаспяхова спрабавалі захапіць горад. Рэальная пагроза Наваградку ўзнікла ў 1314 г., калі тэўтонскія рыцары пад камандай Гэнрыка фон Плоцкага ўзялі горад, жыхары якога зачыніліся ў замку. Крыжакі пасля некалькіх штурмаў і асады, згубіўшы лепшых рыцараў, вымушаны былі адысці. Толькі пасля замацавання на троне вялікага князя Вітаўта наступіла адноснае зацішша для горада.

У 1415 г. у Наваградку быў скліканы духоўны сабор, на якім быў выбраны незалежны ад Маскоўскага мітрапаліт Вялікага княства Літоўскага Грыгоры Цамблак.

Спусташальны набег крымскіх татараў вытрымаў горад у 1505 г. Амаль увесь ён быў разрабаваны, але замак яны ўзяць не здолелі. 3 1511 г. Навагрудак карыстаўся магдэбурскім правам. У 1595 г. горад атрымаў афіцыйны герб. Сёння гэты прывілей знаходзіцца ў Гістарычным музеі ў Вільні. Адпаведна з пастановай сейма, з 1581 г. у горадзе праходзяць пасяджэнні (кадэнцыі) Галоўнага Трыбунала Вялікага княства Літоўскага (да 1775 г.). У 1654—1660 гг. тут знаходзяцца войскі рускага цара Аляксея. У пачатку 60-х гг. XVII ст. прайшла страшэнная эпідэмія моравай язвы. У пачатку XVIII ст. Навагрудак быў разбураны ў ходзе Паўночнай вайны. У 1751 г. адбыўся пажар, які зноў спустошыў горад. У XVIII ст. насельніцтва — каля 3 тыс. жыхароў.

3 1795 г. — у складзе Расеі як павятовы цэнтр Слонімскай, з 1797 г.- Літоўскай, з 1801 - Гродзенскай, а з 1842 г.— Мінскай губерні. Насельніцтва ў 1866 г.— звыш 6,5 тыс. Сярод прамысловых прадпрыемстваў — 4 піваварні, 2 цагельні, 1 вінакурня, 1 фатаграфія. Акрамя гэтага, прадстаўлены яшчэ 27 рамеснымі прафесіямі. У канцы XIX ст. колькасць жыхароў каля 8 тыс. У верасні 1915 г. горад акупіраваны нямецкімі войскамі.

Саветы прыйшлі ў снежні 1918 г. У красавіку 1919 г. Наваградак захоплены польскімі войскамі, 19 ліпеня 1920 г. - Чырвонай Арміяй. З кастрычніка 1920 па 1939 г.— у складзе Польшчы, цэнтр ваяводства і павета. У горадзе існавала беларуская гімназія.

У складзе БССР з 1939 г. Насельніцтва горада 14 тыс. У чэрвені 1941 г. захоплены фашысцкімі войскамі. Вызвалены ў ліпені 1944 г.

Паводле:
А.Цітоў
Геральдыка беларускіх местаў.
Менск, 1987

Навагрудак. : Адметнасці | фота выбраных помнікаў

Навагрудак.   Навагрудскі замак, руіны Навагрудскі замак, руіны

Вежа Шчытоўка і замкавыя муры

Навагрудак.  Касцёл Фарны (Перамянення Пана) Касцёл Фарны (Перамянення Пана)

Фарны касцёл у Наваградку

Навагрудак.  Вуліцы гораду Вуліцы гораду

Паўночны бок Гандлёвай плошчы

Навагрудак.   Дом-Музей Адама Міцкевіча Дом-Музей Адама Міцкевіча

Дом-Музей Адама Міцкевіча ў Навагрудку

Навагрудак.  Касцёл Святога Міхала Арханёла Касцёл Святога Міхала Арханёла

Касцёл Святога Міхала Арханёла ў Навагрудку

Навагрудак.  Горад на старых паштоўках Горад на старых паштоўках

Рынак. Паштоўка 1915-18 гг.

Навагрудак.  Могілкі старыя хрысціянскія Могілкі старыя хрысціянскія

Старыя могілкі ў Наваградку. Здымак 08.2003

Навагрудак.   Гара Міндоўга Гара Міндоўга

Памятны камень

Навагрудак.  Мячэць Мячэць

Мячэць у Навагрудку

Навагрудак.  Горад на старых фотаздымках Горад на старых фотаздымках

Цэнтр Наваградка. Здымак Г.Рамановіча

Навагрудак. : Страчаная спадчына | фотаздымкі

Навагрудак.  Царква Успення Прасвятой Багародзіцы (Замкавая) Царква Успення Прасвятой Багародзіцы (Замкавая)

Фрагмент мал. Ю. Пешкі.
пач. XIXст.
паводле \"Архітэктура Беларусі\", т.I

Навагрудак.  Палац Радзівілаў Палац Радзівілаў

Від ад гандлёвага пляцу. Здымак 1930-х г.

Навагрудак.  Касцёл Дасканалага Зачацця Найсвяцейшай Панны Марыi, святых Юзафа i Станiслава Косткi і кляштар езуітаў Касцёл Дасканалага Зачацця Найсвяцейшай Панны Марыi, святых Юзафа i Станiслава Косткi і кляштар езуітаў

Наваградак. Комплекс касьцёла з езуіцкімі кляштаром, калегіюмам і школай. Рэканструкцыя Шулаева Андрэя

Навагрудак.  Ратуша Ратуша

Наваградак. Ратуша, рэканструкцыя

Навагрудак.  Сінагога Вялікая Сінагога Вялікая

Сынагога на фотаздымку Яна Булгака. 1930 г. (www.szukamypolski.com)

Навагрудак.  Кляштар баніфратаў Кляштар баніфратаў

Наваградак. Комплекс Баніфратаў з касьцёлам, кляштаром, шпіталём, ахвіцынамі. Рэканструкцыя Шулаева А. Л.

Навагрудак.  Царква Святых Барыса й Глеба Царква Святых Барыса й Глеба

Наваградак. Царква сьвятых Барыса і Глеба. Фотаздымак 1-й паловы 20 стаг.

Навагрудак.  Кляштар дамініканак Кляштар дамініканак

Былы кляштар дамініканак ў Навагрудку. У 1920-я гг. - адміністрацыя Навагрудскага ваяводства. Фота Яна Булгака (1920-я)

Каментарыі

Apel!
Do wszystkich moich rodaków w Polsce związanych z Kresami. Odwiedzajcie swoje małe ojczyzny, miejsca pochodzenia swoich bliskich. Odnawiajcie i utrzymujcie kontakty z żyjącymi krewnymi, nawiązujcie więzi z mieszkającymi na Kresach naszymi rodakami.
Pozdrawiam
Kazimierz Niechwiadowicz
http://www.kresy.pl/zobacz-kresy,miejsca?zobacz/pazdziern...
Кто знает что-нибудь про этот палац??...
Баніфрацкі шпіталь у складзе комплексу кляштара ордэну Езуітаў у Наваградку (урывак).

“…з паўночнага боку падвор’я, стаяла іншая мураваная ахвіцына, што мела тры паверхі. Зьнізу месьцілася, пры заходнім канцы – два жылыя пакоі з калідорчыкам, пры ўсходнім канцы таксама два пакоі з калідорчыкам, у якіх былі сталярскія варштаты. Сярэдзіну паверха займаў “шпіхлер для захоўваньня рознага спрату...
W roku 1941 w rejonie Nowogrodka bandy chlopow spalily dworek - folwark wraz z gospodarzami Wanda z domu Borowy-Borowski (z Wilna), jej meza, malenkie dzieci i sluzbe. Spalono ich zywcem!
Szukam sladow tej tragedii.
...

ФАРНЫЙ КОСТЕЛ ПРЕОБРАЖЕНИЯ ГОСПОДНЯ


Этот великолепный костел - памятник «сарматского» барокко, для которого характерен аскетичный облик сакральных сооружений, подобных крепостям.



Костел был основан в 1395 году великим князем Витовтом на месте капища бога Перуна. Витовт приказал уничтожить капище и возвести здесь костел.


В 1422 году в фарном костел...

Першая пісьмовая згадка: 1044?

Магчымыя варыянты:
Навагрудак Новогрудок Nowogródek Navahrudak Наваградак Navagradak Navagrudak Navahrudak Novogroudok Novogrudek Novohrudok Novogrudok

Каардынаты:
53° 36'5.50"N, 25° 49'39.83"E

Што паглядзець у Навагрудку

Страчаная спадчына


Знайдзі свае карані
Пошук сваякоў і продкаў у Беларусі, Літве, Польшчы