> obwód miński > rejon czerwieński > miasteczko Śmiłowicze > Zespół pałacowo-parkowy
Śmiłowicze. Zespół pałacowo-parkowy
Śmiłowicze. Zespół pałacowo-parkowy

Zespół pałacowo-parkowy | Śmiłowicze

Rok budowy (przebudowy): XVIII-XX
Współrzędne geograficzne:
53 45'0.100"N, 28 1'0.15"E

Albumy zdjęć

Wybrane zdjęcia

Śmiłowicze. Zespół pałacowo-parkowy

Stary pałac, widok z parku Foto © . |

Śmiłowicze. Zespół pałacowo-parkowy

Pałac na fotofrafii z początku XX w. Z książki R. Aftanazego, 'Dzieje rezydencji...' Foto © . |

Śmiłowicze. Zespół pałacowo-parkowy

Kamień węgielny w budynku służby Foto © ֳ (bystar) |

Zespół pałacowy w dawnym majątku ziemskim

Śmiłowicze, należące niegdyś do Ogińskich, w 1791 roku stały się własnością dawnego administratora dóbr Stanisława Moniuszki (dziada kompozytora). Później dobra były własnością jego synów: Kazimierza i Aleksandra. Córka tego ostatniego wyszła za mąż za marszałka szlachty mińskiej, Leona Wańkowicza seniora, wnosząc mu Śmiłowicze w posagu. Ostatnim właścicielem dóbr (do I wojny światowej) był Leon Wańkowicz junior.

Pałac w Śmiłowiczach składa się z połączonych ze sobą dwóch części, mających cechy architektury neogotyku, zbudowanych w dwóch różnych okresach.

Stary pałac został wzniesiony na początku XIX wieku (a być może tylko przerobiony ze starszej budowli), prawdopodobnie przez Stanisława Moniuszkę. Jest to stosunkowo niski dwukondygnacyjny budynek na planie prostokąta. Głównym akcentem budowli jest umieszczona na osi fasady trójkondygnacyjna kwadratowa wieża, przez którą wiedzie wejście do pałacu. W przeciwieństwie do ścian budynku, wieża jest bogato zdobiona: drzwi ujęte są w pasy boni, naroża ozdobione są pilastrami, a górna kondygnacja zwieńczona jest krenelażem.

Budowę nowego pałacu rozpoczął Aleksander Moniuszko około połowy XIX wieku, nie zdołał jednak jej ukończyć. Budowa była następnie kontynuowana z dużymi przerwami przez obu Wańkowiczów, ostatecznie zakończył ją Leon Wańkowicz junior po 1900 roku.

Nowy pałac usytuowany został równolegle do starego po jego lewej stronie i jednocześnie wysunięty do przodu w stosunku do starszej budowli. Był to budynek również dwukondygnacyjny, ale znacznie wyższy od starego pałacu, zbudowany na planie nieregularnym i o asymetrycznej bryle.

Ta część pałacu została znacznie zmieniona w wyniku przebudowy w 1973 roku i, być może, w wyniku wcześniejszych zniszczeń wojennych. Wejście główne do tej części budynku znajduje się obecnie od strony dawnej elewacji ogrodowej w bocznie usytuowanym dwukondygnacyjnym ryzalicie flankowanym dwiema wysokimi wielobocznym wieżyczkami zwieńczonymi iglicami. Pomiędzy wieżyczkami znajduje się trójkątny szczyt mieszczący półkolistą niszę z balkonem.

Po II wojnie do ryzalitu dobudowano niski parterowy przedsionek i nową część budynku. Z dawnego założenia pałacowego zachowały się dwie oficyny oraz pozostałości parku.

Grzegorz Rąkowski
Ilustrowany przewodnik po zabytkach kultury na Białorusi, Burchard Edition, Warszawa 1997
(A.O.)

Wiadomości