> Віцебская вобласць > Докшыцкі раён > вёска Камайск
Камайск. Краявіды

Камайск - фота і помнікі

Першая пісьмовая згадка: XVIII

Магчымыя варыянты:
Камайск Комайск Komajsk Kamajsk Komaysk Komaisk Komaysk

Каардынаты:
54° 52'42.32"N, 27° 53'36.30"E

Што паглядзець у Камайску

Страчаная спадчына

Гісторыя Камайска

Паводле некаторых звестак, каля Камайска маецца стражытнае гарадзішча. Калі гэта так, то гэтыя мясціны заселены ужо даўно. У 1407 годзе гэтыя землі перайшлі ва уласнасць Войцеха Манівіда. Разам з Паўночным Гняздзілавам і іншымі землямі, тэрыторыя, на якой пазней узнік Камайск, праз шлюб Ядвігі Манівідаўны перайшла да Алехны Судзімонтавіча, потым да Станіслава Мантоўта, а пазней да Яна Глябовіча, дачка якога Крысціна вышла замуж за Камаеўскага.

Менавіта ад прозвішча Камаеўскі, хутчэй за усё, паходзіць назва Камайск. У такім выпадку час узнікнення Камайска можна аднесці да першай паловы 16 стагоддзя. У 1555 годзе уласнасць Камаеўскіх падзелена на дзве часткі. Вёска Камайск увайшла ў склад маёнтка Нябышына, які ў 1567 годзе належаў дачцы Камаеўскай, потым невядомым чынам трапіў у дзяржаўную уласнасць, а ў канцы 16 стагоддзя Стэфан Баторы перадаў гэты маёнтак шляхціцу Хмялеўскаму. У 1696 годзе ў Камайску было 48 фальварковых валок. Побач з Камайскам быў закладзены фальварак Янова, аднак у многіх дакументах маёнтак называецца Камайск. Напрыканцы 18 стагоддзя ён быў ва ўласнасці Мацкевічаў, з сярэдзіны 19 стагоддзя – Герловічаў.

Існаваў касцёл Яна Хрысціцеля, збудаваны ў 1795 годзе. Яго фундатарамі былі уладальнікі маёнтка Янова Ян і Юзэфа Мацкевічы, якія пазней перадалі плябаніі адзін морг і 150 прэнтаў зямлі, надзялілі свабодным карыстаннем лесам і млынам. У 1810 годзе ён пачаў лічыцца як парафіяльны. Парафія пазней была ліквідавана і увайшла ў склад Докшыцкай парафіі, пазней адноўлена і напрыканцы 19 стагоддзя налічвала 258 чалавек.

У 1800 годзе ў вёсцы была збудавана драўляная уніяцкая царква, якая пазней стала праваслаўнай фундатарам якой быў Адрыян Бутрымовіч, які надзяліў яе 79 дзесяцінамі зямлі. Пад алтаром царквы знаходзіцца камень, на якім ёсць след ад чалавечай рукі. Паводле падання, гэта след Маці Божай. Царква раней была прыпісной Вольберавіцкай парафіі, а зараз з’яўляецца парафіяльнай.

У сярэдзіне 19 стагоддзя ў Камайску была адчынена пачатковая школа. У 1909 годзе было 80 двароў, 566 жыхароў. З 1921 года Камайск трапіў у склад Польшчы, а дзяржаўная мяжа з СССР праходзіла за паўкіламетра на усход ад вёскі. У 1930 годзе 127 двароў, 611 жыхароў, 563 дзесяціны зямлі. У лістападзе 1943 года Камайск спалены немцамі, пры гэтым ацалела царква, якая знаходзіцца воддаль ад вёскі. У 1969 годзе быў пастаўлены помнік палеглым ад акупантаў жыхарам вёскі.

Кастусь Шыталь, краязнаўца
ksz@tut.by

Камайск. : Адметнасці | фота выбраных помнікаў

Камайск.  Царква Святога прарока Іллі

Камайск. Царква Святога прарока Іллі (XVIII) Агульны выгляд (фота 24.10.2009) Фота © Шамкаловіч Ю.

Камайск.  Краявіды

Камайск. Краявіды Погляд на цвінтары ад дарогі на Янкі Фота © Шамкаловіч Ю.

Камайск. : Страчаная спадчына | фотаздымкі

Камайск.  Касцёл Святога Яна Хрысцiцеля

Камайск. Касцёл Святога Яна Хрысцiцеля (1809) Від з пагурка, дзе стаяў касцёл Фота © Кастусь Шыталь

Каментарыі