> Віцебская вобласць > Пастаўскі раён > вёска Каралінова > Магіла Флярыяна Даноўскага
Каралінова. Магіла Флярыяна Даноўскага
Каралінова.  Магіла Флярыяна Даноўскага

Магіла Флярыяна Даноўскага | Каралінова

Год пабудовы (перабудовы): 1825 (34?)—1902
Каардынаты:
55° 1'7.98"N, 26° 38'9.18"E

Фотагалерэі

Выбраныя здымкі

Каралінова.  Магіла Флярыяна Даноўскага

Магіла Фларыяна Даноўскага Фота © Zmitser Savelyeu |

Каралінова.  Магіла Флярыяна Даноўскага

Фларыян Даноўскі Фота © Zmitser Savelyeu |

Фларыян Даноўскі нарадзіўся каля 1825 года ў Панявежы. Скончыў 6 класаў гімназіі ў Вільні, зарабляў на хлеб рэпетытарствам. Адзін з заснавальнікаў "Братняга саюза літоўскай моладзі" (разам з асноўнымі стваральнікамі - братамі Далеўскімі: Францішкам і Аляксандрам).

Даноўскі, як і шмат іншых сяброў падпольнай арганізацыі, быў арыштаваны напярэдадні 5 красавіка 1849 г., калі яны меліся распачаць паўстанне супраць расейскіх акупантаў. Следзтва цягнулася аж да 19 лістапада 1850 г. Згодна з выракам вайсковага суду, Даноўскага пакаралі шпіцрутэнамі (1000 або, паводле іншых зьвестак, 1500 удараў) на падворку вайсковага арсэналу на Антокалі, а потым выслалі на 10 год у катаржныя капальні. У Нерчынскім радовішчы, прыкуты да тачкі, разам з паплечнікамі-аднадумцамі Міхалам Бокім, Л. Уклеўскім мусіў ён трываць да каранацыйнага маніфэсту 1856 г. Але дадому Флярыян здолеў вярнуцца толькі пасля 1858 г., прабыўшы два гады ў Табольску. Да 1862 г. жыў ён у маёнтку Шаты Вількамірскага павету.

Падчас паўстання 1863-1964 гг. царызм меў на яго пільнае вока. Напачатку нават арыштаваў у красавіку 1863 г., аднак з прычыны адсутнасці хоць якіх-небудзь доказаў вінаватасці і дачынення да паўстанцкіх падзей, улады мусілі выпусціць арыштанта з астрогу. Застаючыся ўвесь час пад пагрозай знявольвання, у траўні 1863 г. падаўся ў Вільню, каб згубіць сляды. Аднак акурат праз год, у траўні 1864 г. быў арыштаваны паўторна.

Гэтым разам адпакутаваў на папярэднім следстве больш за 2 гады. Выракам вайсковага суда, зацверджаным толькі 26 верасня 1866 года, быў асуджаны на "баніцыю" - выгнанне з краю. Гэта значыць, высылку ў аддаленыя месцы імперыі - Сібір. Жыў у Табольску, Іркуцку, дзе перабіваўся, як у маладыя гады, рэпетытарствам. Спрабаваў здабываць хлеб надзённы і лягчэйшай працай - гандлем, паляваннем.

Зноў згодна царскай амністыі, аб'яўленай у 1874 г., вярнуўся, спакутаваны, на Радзіму. Да канца жыцця жыў непрыкметна і ціха ў слынным маёнтку Каралінова тагачаснага Свянцянскага павета (зараз - Пастаўскі раён), што належыў Альфрэду-Ізыдору (1832—1897) з старадаўняга роду Ромэраў і ягонай жонцы Вандзе (1853—1944) з роду Сулістроўскіх. Займаўся іх прыватнымі інтарэсамі, за што меў жытло і ўтрыманне. Там і памёр у 1903 годзе. Разьвітваўся ён з гэтым сьветам, не пакінуўшы па сабе амаль нічога матэрыяльнага. Ні тоўстых фаліянтаў, ні родных сыноў ці дачок, ні іншых скарбаў. Але ягоная сціплая магілка на мясцовым цвінтары не зарастала пустазеллем. Людзі даглядалі яе, расцілі кветкі, ставілі свечкі на Дзяды й Радаўніцу.

У 2002 г. кола сяброў, неабыякавых да нашай спадчыны, вырашыла годна, як дазваляюць нашы сціплыя магчымасці, ушанаваць гэтае святое пахаванне. Так, каб і воку было прывабна, і душы ўтульна. Спакваля выкрашталізаваўся праект, які ашчадзіў і стары помнік. Ужо шмат людзей у гэтай справе ўзялі ўдзел, зроблена ладна, але наперадзе ня меней.

Язэп Янушкевіч
Алесь Цыркуноў